Chuyện đời lính
Công việc quá nhiều mệt mỏi đau đầu khiến tôi đành đầu hàng buông tay, nghỉ một ngày đi lang thang.
Ở đây bắt đầu lạnh từ hai hôm trước, hôm qua thì mưa nhỏ bắt đầu rơi… lạnh buốt, ba anh em rủ theo cậu em nữa ở Hải quan đi lang thang lên khu vực chợ Đông Pinh, Trung Thành Tràng Định chơi.
Thực ra là đến đây thăm một người chú, lớn tuổi rồi, chú là thương binh thời chống Mỹ, sau phục viên về quê, gốc chú ở Cao Lộc.
Bỏ xe tại nhà người quen cậu em ở gần chợ, chúng tôi phải đi bộ tiếp vào sâu trong núi sát nước bạn, cả đêm ngồi bên đống lửa ở cái lán giữa rừng mưa rả rích và lạnh buốt, gặm ngô nướng, uống rượu cuốc lủi và nghe chú kể về câu chuyện rất lạ lùng mà chú đang gặp.
Chú tên Phúc, người Dao, cái tên này khi vào bộ đội chú tự đổi còn tên gốc của chú khác, ngày trước khi còn khỏe mạnh, chú theo những người bạn đi làm xây dựng tận trong thuỷ điện Đồng Nai 3 hay 4 gì đó mãi tận Lâm Đồng, ở đây chú quen và coi như lấy một cô cũng làm công nhân cùng chỗ, cô họ Đèo, người dân tộc Thái đỏ (Tay Đằng) gốc cô ở Thuận Châu, Sơn La, sau chú về làm bảo vệ cho một cơ quan, ở Lạng Sơn… nhưng vài năm sau thì chú nghỉ không làm nữa đưa cô lên ở đây làm nương, cô chú hiện tại không có con, chú sinh năm 46 còn cô thì sinh năm 54.
Nhìn cô vẫn rất khỏe mạnh, khi gùi lương thực dắt anh em tôi lên nương chỗ chú ở, chúng tôi phải đổ mồ hôi mới theo kịp, nhưng khi gặp chú anh em tôi còn lạ lùng hơn nữa, thoáng qua thì trông chú có lẽ người ta nghĩ chú chỉ hơn 50 chút thôi, tóc chú chỉ mới điểm bạc, khỏe mạnh và rất nhanh nhẹn, chú nói tiếng Kinh rất tốt vì từng phục vụ tới 8 năm trong quân ngũ.
Sở dĩ tôi tò mò về chú Phúc là do câu chuyện người em kể.
Rồi sau chú về làm bảo vệ cho cơ quan gần chỗ cơ quan cậu em, do một chú cựu chiến binh ở tỉnh giới thiệu, cô cũng theo chú tới ở nơi đó một thời gian.
Ngày thì chú đi làm, cô thì ở nhà làm việc vặt và nội trợ.
Rồi cô có bầu, lúc đó hai cô chú đều đã có tuổi rồi mà chưa có con cái, thấy vậy ai cũng mừng cho cô chú… nhưng rồi mọi sự lại không êm đẹp, cô bị sẩy thai, sau đó một thời gian thì chú cũng nghỉ việc và chuyển đi…
Thời gian đó do ở gần nhà nhau và cùng là người Dao nên cậu em và chú cũng hay rượu bia tâm sự qua lại mỗi khi rảnh rỗi, một lần lúc cô đang mang bầu thì cậu em và một người bạn làm bên công an tỉnh có qua chơi chỗ cô chú, cô chú có nấu cơm và thịt gà đãi khách, khi ba người đang ngồi nói chuyện chờ cô nấu nướng thì cậu bạn công an kia xuống phía sau nhà đi tiểu, khi quay lên cậu đó mặt tái mét cứ lắp bắp rồi lúc sau đột ngột cáo bận có việc quan trọng mới nhớ ra và xin phép đi lát quay lại, rồi cậu đó về mất luôn không quay lại nhậu nữa. Thấy lạ quá, hôm sau cậu hải quan mới tìm cậu kia hỏi xem tại sao, thì cậu em công an kia mới thú thật và sợ tái mét mặt nói, cô S (tên cô vợ chú Phúc) có ma gà, hôm qua tôi thấy tận mắt lúc xuống bếp đi tiểu, thấy cô đứng quay mặt vào tường đang gặm một con gà còn sống, còn một con cô đang luộc trên bếp…
Lúc đó ở Lạng Sơn những câu chuyện như vậy thì chẳng phải là tin chấn động gì, vì khắp nơi đây đó người ta thỉnh thoảng vẫn đồn thổi lai rai, người này người kia có “ma gà” nhưng con “ma” đó thế nào, hình hài nó ra sao thì chẳng ai biết cụ thể, chỉ là đồn đại thôi, chứ chẳng có ai dám đảm bảo 100% nhìn thấy nó, nhưng chỉ là đồn đại thôi cũng đủ làm người ta sợ hãi rồi… và cậu em hải quan này cũng sợ sun vòi, cậu tránh gặp mặt chú Phúc và cô luôn…
Tới khi trước hôm chú Phúc chuyển đi, chú có qua chào cậu hải quan, rồi nói, thôi… tao phải đưa nó (vợ chú, cách gọi ngôi thứ ba của người đồng bào là vậy chứ không phải xúc xiểm miệt thị gì) đi chỗ khác thôi, ở đây ai cũng sợ thì khó sống lắm…
Và rồi chú Phúc chuyển đi, sau đó vài lần chú có lên cơ quan cũ lĩnh lương, vô tình gặp cậu hải quan thì chú có thú thật là cô S vợ chú nhà có nuôi “ma gà” thật, nhưng cô S không nối…
Đêm qua, tôi ngồi nghe chú tâm sự (cô thì không ở lại lán, đưa chúng tôi lên xong cô đi về luôn dù lúc đó trời đã sắp tối và mưa lạnh, nói cô nghỉ lại thì cô cười nói đi rừng quen rồi, không lo đâu vớ), tôi xin lỗi chú trước và hỏi chú thẳng mà không cần vòng vo, con từ xa tới đây làm việc, chỉ là tò mò tìm hiểu thôi chứ không có ý gì khác, và tôi cũng kể cho chú nghe về mối tình ngày xưa hồi tôi huấn luyện tại Bắc Thái giờ là Thái Nguyên, tôi có yêu một cô gái ở huyện Định hóa khi tôi có nghe rất nhiều người nói cô ấy có “ma gà”, và sau đó cả chính cô cũng thú nhận với tôi như vậy – tôi rất muốn kể tường tận câu chuyện này nhưng cần phải gặp lại và xin phép cô ấy, vì tôn trọng chứ chẳng phải tôi sợ hãi điều gì – biết mười mươi rồi nhưng tôi vẫn không sợ cô ấy…
Chú Phúc nghe xong rồi cười gật đầu, đúng là nó (cô S) có, nhưng nó không nối… – y như câu nói ngày xưa chú nói với cậu em tôi.
Theo lời chú Phúc kể.
Quê vợ chú người ta có nuôi thứ đó, và thậm chí bên ngoại nhà chú, tức bên gia đình mẹ chú cũng có nuôi.
Đó là một khái niệm khá mơ hồ nhưng cũng khá phức tạp, vì người ngoài cuộc thì chỉ nghe đồn, còn người trong cuộc thì luôn im lặng, tôi không mê tín, không ngại tà ma… nhưng thú thật nó thật sự khó tả.
“Ma gà” không hiện ra cho người khác coi, cũng không dọa nạt ai… đó là một “vong hồn không siêu thoát” ở rừng núi, thầy pháp xưa dùng tà thuật triệu hồi nó về bằng các câu khấn khi cúng nó, đại ý nó như sự ràng buộc giữa hai bên, “ma” giúp người trông nhà, xua đuổi thú dữ và những “ma rừng” khác muốn xâm hại con người, có thể tác động tới người khác theo ý của người nuôi, bù lại người nuôi “ma gà” phải thường xuyên khấn gọi (bằng những câu chú riêng) và cúng cho “ma gà” những món ăn mà nó thích, thường là máu người, hay thịt sống còn nguyên, nhà giàu xưa có thể cúng cả con heo con trói lại, buộc mõm thả xuống hang nơi “ma gà” ở, hoặc gà trống lông ngũ sắc, không được dùng gà mái hay gà thiến, phải còn nguyên, như lời chú là dâng lễ vật nguyên vẹn, chứ không phải đồ đã cắt ra hay thái ra xào nấu… vv, đồ ăn có thể thả xuống hang nơi có “ma” ở hay cho vào trong chum, trước khi đi ngủ ra mở nắp và huýt gió gọi “ma” về ăn. Nhà nuôi “ma” không được dùng chổi quét nhà hay mạng nhện vì có thể sẽ làm “ma” hồn siêu phách tán, khi không cúng cho “ma” ăn không được huýt sáo trong nhà ban đêm.
“Ma gà” chỉ đàn bà con gái trong nhà mới được nối, nuôi. Tại sao lại vậy? Vì theo thỏa thuận thì phải cúng cho “ma” vật nuôi hoặc máu tươi, nó thích mùi đó và chỉ thích thứ đó, dùng thứ đó cho sinh khí nó trở nên mạnh hơn, nôm na như một cách tu luyện, và còn một điều nữa tế nhị nên tôi xin phép không nói ra.
Qua mỗi đời ví dụ mẹ truyền cho con thì nó sẽ suy yếu và đòi hỏi phải thêm “tinh khí dương” nên ngày xưa họ muốn nó mạnh thì thả cho nó bắt người khác, cho nó mạnh hơn… những người bị hại thường không thể tìm ra bệnh mà cứ dần mòn chết trong thời gian rất nhanh, thường thì chỉ trong vòng 100 ngày, với nội tạng bị tổn thương nặng nề, gan hoặc phổi bị tàn phá và hoại tử không rõ lý do, anh bạn tôi làm bên công an thừa nhận, có nhiều cái chết mà bụng trương rất to, người chết trước khi chết nôn ra những đống dịch rât hôi thối và có màu đen, pháp y bó tay không thể tìm ra nguyên nhân cũng như lý do, tất nhiên khoa học không thừa nhận chuyện tà ma… nhưng những người làm công tác điều tra có kinh nghiệm chuyện đó thường im lặng tự hiểu với nhau. Điều đó khá vô lý nếu nhìn nhận theo khoa học, nhưng thực sự nó đã rất nhiều lần xảy ra mà chẳng ai lý giải được, bản thân tôi xin thề từng yêu người có nuôi thứ đó và từng nhìn thấy 2 cái chết kiểu đó, tôi thật sự không tin là có “ma gà”, nếu có ai giải thích cho tôi bằng khoa học và có chứng minh cụ thể, tôi sẽ tin người đó ngay, chứ chẳng tin ma tà làm gì… tiếc là với nhiều điều tự lần mò tìm hiểu khắp mọi đất nước thì tôi đành phải… tin thôi, thật sự là bí ẩn bà con ạ.
Nếu nó không bắt được ai thì có thể nó sẽ quay lại bắt chính những đứa trẻ sinh ra trong gia đình nuôi nó, và chỉ bắt con trai…
Vợ chú Phúc mất tới hai người con trai, một ở Lâm Đồng một ở Lạng Sơn, khi vừa sinh ra, nếu là con trai đều mất ngay sau đó và hài nhi sẽ khô teo lại nhanh chóng – tôi từng nghe một câu chuyện một người cha đã đứng sẵn cầm dao chờ vợ đẻ, dặn kỹ bà đỡ thấy trai hay gái phải nói ngay, khi bà đỡ nói con trai cũng là lúc bóng đèn dầu đang thắp tối đen một nửa, người cha vung dao chém ngay… và đứa bé đó sống, tuy nhiên sau đó họ phải chuyển đi nơi khác, tôi sẽ kể chuyện này cho mọi người nghe sau – hai người con chú Phúc mất toàn là trai…
Khi “ma gà” đủ mạnh nó có thể “át” cả chủ nuôi, mọi người hay đồn rằng người nuôi ma muốn thả ra để bắt người khác, nhưng thực ra không phải vậy, ngược lại họ rất sợ ai bị “ma nhà mình” bắt, vì như vậy sẽ ầm ĩ lên và bị mọi người xa lánh không dám tới gần và có thể còn sinh ra thù hận hay án mạng, trong Tây Nguyên và miền Trung đã từng xảy ra, thuật ngữ “cầm đồ thuốc độc” chính là “ma gà”.
Người ta bảo nhau ăn ớt để tránh bị “ma gà” bắt, điều đó có vẻ đúng, vì người nuôi thứ đó mà tôi biết, có nói lại với tôi là “nó” thường vào đằng miệng, khi có ớt cay “nó” sẽ không chịu nổi… thứ nọ kỵ thứ kia… kiểu kiểu như vậy, giống như cua với ếch hay rết cắn bôi nhớt cổ gà… vv…
Sở dĩ chú Phúc nói cô S có ma, nhưng không nối… nối ở đây nôm na là mẹ phải truyền lại cho con gái, một người con gái nào đó trong nhà chứ không phải là ai cũng có, mà gia đình cô S có tới 5 người con gái nhưng vào năm 69 đã bị lũ quét mất mạng hết, chỉ còn lại cô lúc đó đang đi thanh niên xung phong đang ở trong Hà Tĩnh nên thoát nạn, thứ đó không được thờ cúng đầy đủ nên cứ bám theo cô, đôi lúc do lo sợ cô cũng muốn thờ cúng nó, nhưng không biết cách thức thế nào, vì phải có “truyền” có “dẫn” mới “nối” được, không biết cách và không có “chú, khấn…” thì có khi còn mang họa hơn.
Chú phúc kể, một vài lần ban đêm khuya hay lúc chập tối, chú thấy “nó” khi thì nó ngồi trên bờ tường rào như đang nhìn lom lom vào trong nhà, khi thì nó đi lại lục cục và như lục lọi tìm đồ ăn ở bếp, trông nó chỉ là một cái bóng màu đen lờ mờ không rõ ràng, giống bóng người nhưng đi lộn ngược, chân ở phía trần nhà và đầu dốc xuống phía dưới, khi ra khỏi nhà là bay vút lên cành cây cao hay bụi rậm ngay.
Người có nuôi thứ này thì chập tối thường lờ đờ chậm chạp nhưng càng về đêm càng nhanh nhẹn và thần thái khác thường, mắt long lanh và mũi đánh hơi liên tục, tóc xõa ra và chân nhún nhảy như múa, mặt đỏ ửng hồng và hơi thở nghe rất to, phì phì nghe như tiếng rắn phun… nhiều người tả rằng cứ đêm xuống là họ vậy và đẹp hơn bình thường, tuy nhiên tôi từng chứng kiến cũng như một vài người có “uy tín” về vụ này nói lại thì tôi thấy không đúng lắm, họ chỉ có biểu hiện vậy và trở nên lạ lùng hơn vào khi giữa tháng có trăng cho đến gần cuối tháng hết trăng mà chưa được “ăn” thì họ trở nên dữ dằn hơn, hay cáu gắt, cặp mắt rất đẹp nhưng dữ và hay liếc ngang nhìn ớn lạnh, ở gần người khác thì luôn nhìn trộm và nuốt nước miếng liên tục, nhưng sợ những thứ sắc nhọn như dao hay cật tre nứa, không dám đứng gần hàng rào tre nhọn mà vùng núi hay có, biểu hiện của cô người yêu cũ tôi là vậy, và những người có liên quan như là người trong nhà có nuôi cũng kể với tôi nhiều chi tiết đúng vậy. Cứ khi giữa tháng có trăng là người có thứ đó hay đứng trong góc nhà không tới gần đống lửa giữa nhà, mắt long lanh miệng cười và quan sát tất cả mọi người trong nhà, mỗi tháng người ta cúng nó một lần vào ngày 15 hay 16 âm lịch, họ đóng cửa nhà không tiếp khách còn cho nó ăn thế nào thì nói thật tôi không được nhìn tận mắt, dù có tò mò rình nhưng không thấy, và họ rất tinh dù ở trong nhà nhưng vẫn biết tôi đang r&ig